Komunitate-eremura sartu
Buletinera harpidetu
Lagun gaitzazu hobetzen
Toronto Metropolitan Universityko National Institute on Ageing (NIA) erakundeak, International Longevity Centre Canadarekin (ILCC) lankidetzan, «Experiences of Older Women in Canada» txostena argitaratu du, 2025eko Kanadako Zahartzeari buruzko Inkestaren emaitzetan oinarrituta. Azterlanak 50 urteko eta gehiagoko emakumeen esperientziak aztertzen ditu, ikuspegi intersekzionaletik, NIAk urtero erabiltzen dituen hamar zahartze-adierazleen bidez, eta emaitzak gizonenekin alderatzen ditu, bai eta diru-sarrera handiak eta txikiak dituzten emakumeen eta arrazializatuak eta ez-arrazializatuak diren emakumeen artean ere.
Inkesta Abacus Datak egin zuen 2025eko ekaina eta uztaila bitartean, eta 50 urteko eta gehiagoko 6.001 pertsonaren erantzunak jaso zituen, Kanadako probintzia eta lurralde guztietakoak; horietatik % 51,8 emakumeak ziren. Txostena oinarrizko egiaztapen demografiko batetik abiatzen da: Kanadako emakumeen jaiotzako bizi-itxaropena 84 urtekoa da, eta gizonena, berriz, 79,6koa. Horrek esan nahi du, 50 urte eta gehiagoko biztanleriaren artean, gizonak baino 600.000 emakume gehiago daudela.
Emaitza nagusien artean, txostenak nabarmentzen du adineko emakumeek gizonek baino bakardade handiagoa dutela ( % 61 eta % 54, hurrenez hurren), nahiz eta gizarte-isolamenduaren arriskua antzekoa den bi sexuen artean. Arrakala hori nabarmen areagotzen da diru-sarrera txikiak dituzten emakumeen artean; izan ere, horien artean, gizarte-isolamendurako arriskua % 53 da eta bakardadea % 76, eta diru-sarrera ertainak dituzten emakumeen artean, berriz, % 37 eta % 55, hurrenez hurren. Kostu ekonomikoa da aztertutako talde guztietan gizarteak parte hartzeko oztopo nagusia.
Ekonomiari dagokionez, adineko emakumeek sarriago aitortzen dute diru-sarrera nahikorik ez dutela gizonek baino ( % 24 eta % 19, hurrenez hurren), eta gabezia materialaren tasa handiagoak dituzte ( % 23 eta % 16, hurrenez hurren). Adineko emakumeen % 26k erretirorako 5.000 dolar kanadar baino gutxiago aurrezten ditu, eta gizonen kasuan, berriz, % 19k. Bestalde, lau emakumetik bat bakarrik sentitzen da ekonomikoki erretiratzeko moduan, hala nahi duenean; gizonen herena, berriz, dago egoera horretan. Txostenaren arabera, arrakala horiek generoko soldata-arrailari, pentsio-arrailari eta ordaindu gabeko zaintza-aldiei lotuta daude, eta emakumeek beren gain hartzen dituzte nagusiki, bizitzan zehar.
Azterlanak emakumeen artean eguneroko edadismoaren maila handiagoak ere dokumentatzen ditu: % 33k hiru edadismo-modu edo gehiago izan ditu azken hamabi hilabeteetan, eta gizonen artean, berriz, % 28k. Proportzio hori % 45era igotzen da diru-sarrera txikiagoak dituzten emakumeen artean. Etxebizitzari dagokionez, adineko emakumeek gizonek baino joera handiagoa dute alokairuan bizitzeko ( % 34 eta % 29, hurrenez hurren), eta diru-sarreren egokitzapena da faktore erabakigarriena jabe izateko eta etxean bertan zahartu nahi izateko.
Azkenik, jatorri etnikoarekiko intersekzionalitateari dagokionez, txostenak ondorioztatzen du emakume arrazializatuek zailtasun handiagoak dituztela osasun-zerbitzuak behar dituztenean eskuratzeko ( % 57 eta % 70, hurrenez hurren) eta probabilitate txikiagoa dutela erreferentziazko lehen mailako arretako profesional bat izateko ( % 64 eta % 71, hurrenez hurren), nahiz eta emakume arrazializatuen eta ez-arrazizatuen artean bakardadean eta gizarte-isolamenduan dauden aldeak ez diren diru-sarreren mailarekin lotutakoak bezain nabarmenak.
Txostenak politika publikoko inplikazio batzuekin amaitzen du: emakumeen diru-sarreren segurtasunari lehentasuna eman behar zaio bizi-ikasturte osoan, kostu txikiko gizarte-programetan eta garraioari eta zaintzaileei laguntzeko programetan inbertitu behar da, osasun-arreta eta etxeko eta komunitateko zerbitzuak modu ekitatiboan eskuratzeko aukera bermatu behar da, eta adinekoen eskubideak babestuko dituzten nazioarteko tresna lotesleak lortzeko bidean aurrera egin behar da, adinaren eta generoaren arteko intersekzioa aitortuz.
Informazio gehiago nahi izanez gero, «Experiences of Older Women in Canada: Findings from the NIA 's 2025 Ageing in Canada Survey» txostenaren edukietara jo dezakezu (National Institute on Ageing, Toronto Metropolitan University, International Longevity Centre Canada, 2026).
